Overbooking nedir ve otel neyi satmayı taahhüt eder
Taahhüt, misafirin elindeki onaylı rezervasyondur; oda sayısı ise otelin elindeki arzdır. Overbooking bu iki sayıyı bilerek ayrıştırır ve ayrıştırdığı sürece bir de bedeli vardır: fazla satılan odalardan biri karşılanamazsa otel misafiri başka bir otele göndermek, ulaşımını üstlenmek ve hesabını kapatmak zorunda kalır. Bu bedeli baştan bilmeyen bir otel overbooking yapmamalıdır.
Örneğin 60 odalı bir otelde bir gece için 58 kesin rezervasyon varsa otel dolu görünür, ama geçmişe bakınca o gün ortalama iki rezervasyonun gelmediğini görüyorsa iki oda daha satabilir. Bu iki oda satıldığında otelin elinde 60 rezervasyon ve 60 oda vardır; üçüncü fazla oda satılırsa artık karşılama taahhüdü risk altındadır.
Güvenli sınırı kendi verinizden nasıl çıkarırsınız
Güvenli sınır, başka bir otelin tablosundan değil, kendi otelinizin son birkaç sezonundaki gelmeyen rezervasyon sayısından çıkar. Yöntem basittir: her gece için kesin rezervasyon sayısını, o gece gerçekleşen giriş sayısını ve gelmeyen rezervasyon sayısını yan yana koyarsınız. Aradaki fark, o gece için otelinizin kendi no-show oranıdır.
Hangi geceleri ayrı sayacaksınız
No-show oranı her gecede aynı değildir; bu yüzden geceyi tek bir ortalamaya sıkıştırmayın. Hafta içi ve hafta sonu, bayram ve yoğun sezon, erken rezervasyonla gelen gece ile son hafta gelen gece ayrı sayılır. Ayrıca kanalı da ayırın: acente kontratıyla gelen rezervasyonun gelmeme davranışı ile otelin kendi web sitesinden gelen rezervasyonun davranışı aynı değildir.
Kaç sezonluk veri yeter
Tek bir sezon, hele iyi geçen bir sezon, sınırı yanlış kurar; en az iki, tercihen üç sezonun aynı gün tipine bakın. Veri azsa sınırı küçük tutun ve her gece sonunda gerçekleşen giriş sayısını kaydedin; birkaç ay sonra kendi tablonuz oluşur. Kayıt tutmaya bugün başlamak, gelecek sezonun sınırını bugünden kurmaktır.
Overbooking seviyesini günlük olarak ne değiştirir
Seviye sabit bir sayı değil, her gün yeniden bakılan bir karardır; aynı otel bir gecede iki oda, başka bir gecede hiç fazla oda satmaz. Kararı değiştiren şey, o günün rezervasyon artışı (pick-up): dünden bugüne gelen net oda gecesi. Artış hızlıysa ve iptaller azalıyorsa fazla satılan oda sayısını düşürürsünüz; artış durduysa ve iptaller sürüyorsa sınırı korursunuz.
Rezervasyon artışı durduğunda sınırı ne yaparsınız
Artış durduğunda gelen rezervasyonlar artık kesinleşmiş ve yakın tarihli olur; bu rezervasyonların gelmeme olasılığı, aylar önce alınanlardan düşüktür. Bu yüzden girişe birkaç gün kala fazla satılan oda sayısını kademeli olarak sıfıra çekin. Son iki günde hâlâ fazla oda açık tutmak, karşılanamayan rezervasyon riskini en yüksek olduğu yere taşımaktır.
Örneğin bir hafta sonu için pazartesi günü 4 oda fazla satmayı planladınız; çarşamba günü rezervasyon artışı 3 oda geldi ve iki iptal oldu. Cuma sabahı artış sıfıra düştüyse fazla satılan oda sayısını 4'ten 1'e indirin, cumartesi sabahı hiç fazla oda bırakmayın.
Konaklama süresi kısıtı sınırı nasıl etkiler
Minimum konaklama kısıtı koyduğunuz bir gecede tek gecelik rezervasyonlar azalır, çok gecelik rezervasyonlar artar; bu da o gece için no-show davranışını değiştirir. Kısıtı uyguladığınız günlerin no-show oranını ayrı saymadan overbooking sınırını aynı tutmayın. Kısıtın ne zaman ve nasıl kullanılacağı konaklama süresi kısıtları yazısında ayrıntılı olarak ele alınır.
- Kanal ayrımı: acente kontratıyla gelen rezervasyonun iptal ve gelmeme davranışı otelin kendi kanalından farklıdır; sınırı kanal bazında değil, otelin toplam kesin rezervasyonu üzerinden kurun, ama kanalın payını not edin.
- Grup blokları: bloktan kullanılan oda sayısı (pick-up) geride kalıyorsa blok odaları release tarihinden sonra satışa açılır; bu odalar overbooking payına eklenmez, çünkü zaten otelin elindedir.
Hangi rezervasyonlar fazla satışa sayılmaz
Her rezervasyon aynı ağırlıkta değildir; bazı rezervasyonlar gelmeme ihtimali düşük olduğu için fazla satış payına sayılmaz. Sınırı kurarken önce hangi rezervasyonların neredeyse kesin geleceğini ayırın, fazla odayı yalnızca kalanların üstüne koyun. Bu ayrımı yapmayan bir otel, kendi eliyle karşılayamayacağı rezervasyon üretir.
- Kredi kartı garantisi alınmış ve ön ödemesi tahsil edilmiş rezervasyonlar: misafir gelmezse oda bedeli otelde kalır, bu yüzden gelmeme ihtimali düşüktür ve fazla satışa sayılmaz.
- Kapora (ön ödeme) alınmış uzun konaklamalar: misafir zaten para yatırmıştır ve planını değiştirme maliyeti yüksektir.
- Acente kontratında gelmeme halinde cezai şart öngörülen rezervasyonlar: kontratın kendi maddesi acentenin gelmemesini pahalı kılıyorsa o rezervasyonu payda sayın.
- Otelde konaklayan misafirin uzatması ve şirket anlaşmalı düzenli konaklamalar: bu odalar zaten doludur ve fazla satış payına girmez.
Garanti ve kapora kurallarınız zayıfsa fazla satışa güvenmek yerine önce o kuralları yazın; hangi rezervasyonun ne zaman ücretsiz iptal edilebildiği, ne kadar kaporanın alındığı ve gelmeme halinde ne olduğu net değilse overbooking sınırı da havada kalır. Bu kurallar kapora ve garanti kurallarıyla no-show politikası yazısında adım adım ele alınır.
Overbooking yaptığınız gece oda yetmezse ne yaparsınız
Oda yetmediğinde karar o gece değil, önceden verilir; hangi misafirin başka otele gideceği, kimin ödeme yapacağı ve hesabın nasıl kapanacağı yazılı olmalıdır. O anda düşünmeye başlayan bir ön büro, en kolay misafiri seçer, en doğru misafiri değil. Kuralı bugün yazın, gece yarısı uygulayın.
Hangi misafir başka otele gider
Sıra önceden belirlenir ve misafirin oteldeki değerine göre değil, taahhüdün gücüne göre kurulur. En son gelen, en kısa süre kalan ve en düşük fiyatlı rezervasyon değil; en zayıf taahhütlü rezervasyon önce gider. Aynı gece iki misafir arasında kaldıysanız, otelde daha önce konaklamış ve doğrudan kanaldan gelen misafiri tutun.
Örneğin 50 odalı bir otelde cumartesi gecesi 51 kesin rezervasyon var ve tek fazla oda satılmış. Ücretsiz iptal süresi geçmiş, kredi kartı garantili bir misafir ile acente kontratından gelen bir misafir arasında kalırsanız, kontratın kendi maddesine bakın; kontratta gelmeme cezası yoksa acente rezervasyonunu başka otele taşıyın ve acenteyi aynı gün arayın.
Başka otele göndermenin hesabı nasıl kapanır
Başka otele gönderilen misafirin ulaşımı, yeni oteldeki konaklaması ve oteldeki harcamaları tek bir misafir hesabında toplanır ve hesap kapatılırken bu tutar overbooking maliyeti olarak işaretlenir. Bu tutarı sezon boyunca toplayın: fazla satıştan gelen gelirle yan yana koyduğunuzda güvenli sınırın gerçekten güvenli olup olmadığını görürsünüz.
Örneğin başka otele gönderilen bir misafir için ulaşım 900 lira, yeni otelde bir gece 3.200 lira ve otelde iptal edilen akşam yemeği 700 lira tuttuysa o gecenin overbooking maliyeti 4.800 liradır; o gece fazladan satılan oda 2.400 liraya satıldıysa fazla satış o gece zarar yazmıştır.
Geri çevirdiğiniz talepleri neden kaydetmelisiniz
Overbooking sınırı iki taraflı bir hatadır: fazla satarsanız misafiri başka otele gönderirsiniz, az satarsanız odayı boş bırakırsınız. İkinci hatanın kaydı yalnızca geri çevirdiğiniz talepleri yazarsanız görünür olur. Bu yüzden ön büro, dolu gecede gelen her talebi tarihi, oda sayısı, kanalı ve fiyatıyla kaydetmelidir.
Kayıt, gelecek sezonun sınırını kurar; bu sezon kaç oda geri çevirdiğinizi bilmeden gelecek sezon kaç oda fazla satacağınızı bilemezsiniz. Geri çevrilen talebi kaydetmenin talep tahminini nasıl değiştirdiğini geri çevrilen talepleri kaydetmek yazısında ayrıntılı bulabilirsiniz.
Örneğin bir bayram haftasında 30 oda geri çevirdiyseniz ve o hafta 4 rezervasyon gelmediyse, fazla satış payınız 4 odayla sınırlı kalmış, 26 oda boşa gitmiştir; bu 26 odanın yarısını fazla satabildiğiniz bir sınır, gelecek yıl için doğru hedeftir.
Ücretsiz iptal süresini kısaltmak overbooking ihtiyacını azaltır mı
Ücretsiz iptal süresini kısaltmak, geç iptalden doğan boş odayı azaltabilir; ama bunun overbooking ihtiyacını gerçekten düşürüp düşürmediğini ancak ölçerek bilirsiniz. Kısaltma, iptal davranışını değiştirirken yeni rezervasyonları da azaltabilir; iki etkiyi aynı dönemde karşılaştırmadan karar vermeyin.
Ölçümü hangi günlerde yapacaksınız
Aynı gün tipini, aynı sezonda, iki farklı iptal süresiyle karşılaştırın: bir hafta sonu grubunda eski süre, bir sonraki benzer grupta yeni süre. Her iki grupta da kesin rezervasyon sayısını, iptalleri, gelmeyenleri ve geri çevrilen talepleri aynı biçimde kaydedin. Ölçümün nasıl kurulacağını ücretsiz iptal süresini kısaltmanın gelire etkisi yazısında bulabilirsiniz.
Örneğin eski 7 günlük ücretsiz iptal süresiyle bir hafta sonunda 100 rezervasyondan 9'u iptal oldu ve 4'ü gelmedi; yeni 2 günlük süreyle benzer bir hafta sonunda 92 rezervasyondan 3'ü iptal oldu ve 3'ü gelmedi. Yeni sürede kaybedilen rezervasyon 8, kazanılan boş oda ise 7'dir; overbooking payını 4'ten 3'e indirmek bu tabloda yeterli olur.
Güvenli sınırı yazıya dökmek için kontrol listesi
Güvenli sınır, bir tabloda duran sayı değil, her gün aynı biçimde uygulanan birkaç kuraldır; bu kuralları yazıya dökmek, gece yarısı verilen kararları ön büronun elinden alır. Aşağıdaki adımları sırayla tamamlayın ve sonucu tek bir sayfada tutun.
- Geçen sezonun her gecesi için kesin rezervasyon, gerçekleşen giriş ve gelmeyen rezervasyon sayısını tek tabloya çıkarın.
- Geceleri hafta içi, hafta sonu, bayram ve kısıtlı geceler olarak ayırın; her grupta gelmeyen rezervasyon oranını ayrı hesaplayın.
- Gelmeme ihtimali düşük rezervasyonları (garantili, ön ödemeli, cezalı acente) paydan çıkarın.
- Her gece tipi için bir fazla oda sayısı yazın ve bu sayıyı girişe iki gün kalana kadar her sabah rezervasyon artışına göre düşürün.
- Oda yetmediğinde hangi misafirin başka otele gideceğini, ulaşımı ve hesabı kimin kapatacağını tek paragrafta yazın.
- Başka otele göndermenin maliyetini ve geri çevrilen talepleri her hafta toplayın; sezon sonunda fazla satıştan gelen gelirle karşılaştırın.
Bu adımlar tamamlandığında elinizde bir sayı değil, bir karar kuralı olur: hangi gecede kaç oda fazla satılır, ne zaman sıfıra inilir ve oda yetmediğinde ne yapılır. Kuralı sezon başında ön büro, rezervasyon ve gelir sorumlusuyla birlikte gözden geçirin; sezon içinde değişen tek şey sayı olsun, kural değil.
Bu yazıyı paylaşın
Sıkça Sorulan Sorular
Overbooking oranı yüzde kaç olmalı
Hazır bir oran yoktur; sınır otelin kendi gelmeyen rezervasyon sayısından çıkar. Önce geçen sezonun her gecesi için kesin rezervasyon, gerçekleşen giriş ve gelmeyen rezervasyon sayısını tabloya dökün, sonra gece tipine göre oranı hesaplayın. Örneğin 640 kesin rezervasyondan 19'u gelmediyse oran yüzde 3'tür ve 80 odalı bir otelde bu yaklaşık iki oda demektir.
Overbooking yapmak için hangi verileri tutmalıyım
Her gece için kesin rezervasyon sayısı, gerçekleşen giriş sayısı, iptaller, gelmeyenler ve dolu gecede geri çevrilen talepler gerekir. Bu kayıtları kanal ve gün tipiyle birlikte tutun; acente kontratından gelen rezervasyonun davranışı otelin kendi kanalından farklıdır. Kayıt tutmaya bugün başlarsanız gelecek sezonun sınırını kendi verinizle kurarsınız.
Oda yetmediğinde misafiri başka otele göndermek zorunda mıyım
Karşılayamadığınız rezervasyonu otelde tutamazsınız; yapılacak şey misafiri başka bir otele yerleştirmek, ulaşımını üstlenmek ve hesabını kapatmaktır. Bunu o gece düşünmek yerine önceden yazın: hangi misafirin gideceğini taahhüdün gücüne göre sıralayın ve acente kontratının kendi maddesini okuyun. Maliyeti her seferinde tek bir misafir hesabında toplayın ki sezon sonunda overbooking kazancıyla karşılaştırabilesiniz.
Sezon içinde overbooking seviyesini ne zaman sıfıra indirmeliyim
Rezervasyon artışı durduğunda ve girişe birkaç gün kaldığında sınırı kademeli olarak sıfıra çekin. Son dakikada gelen rezervasyonların gelmeme olasılığı, aylar önce alınanlardan düşüktür; bu yüzden son iki günde fazla oda açık tutmak riski büyütür. Örneğin cuma sabahı artış sıfıra düştüyse fazla satılan oda sayısını 4'ten 1'e indirin, cumartesi sabahı hiç fazla oda bırakmayın.